Xəbərlər
Azərbaycan - ABŞ münasibətləri yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoydu
Bayram Aslanov
YAP İdarə Heyətinin üzvü, YAP Gəncə şəhər təşkilatının sədri
ABŞ-ın Vitse-prezidenti Cey. Di. Vensin Azərbaycana rəsmi səfəri və bu səfər çərçivəsində Prezident İlham Əliyevlə birgə mətbuata verilən bəyanatlar Azərbaycan–ABŞ münasibətlərinin yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoyduğunu nümayiş etdirdi. Bu hadisə yalnız diplomatik görüş kimi deyil, həm də iki ölkə arasında əməkdaşlığın gələcək inkişafını müəyyən edən siyasi mesajlar toplusu kimi qiymətləndirilə bilər.
Ölkəmizin Prezidenti cənab İlham Əliyevin çıxışında diqqət çəkən əsas məqamlardan biri ikitərəfli münasibətlərin sistemli və ardıcıl inkişafına verilən önəmdir: “Biz Azərbaycana çox müsbət münasibətə görə Tramp-Vens administrasiyasına olduqca minnətdarıq. Strateji Tərəfdaşlıq haqqında Xartiyanın bu gün imzalanması mərasimi heyətlərimizin altı ay ərzində gördüyü çox gərgin işin təzahürüdür. Altı ay əvvəl Prezident Trampla Vaşinqtonda tarixi görüş və Strateji Tərəfdaşlıq haqqında Xartiyanın tərtib edilməsi üçün işçi qrupunun yaradılması haqqında sənədin imzalanması ikitərəfli əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar yaratmışdır”. Göründüyü kimi, hər iki tərəf münasibətləri situativ əməkdaşlıq çərçivəsindən çıxararaq daha dayanıqlı və uzunmüddətli strateji model üzərində qurmağa çalışır.
Bəyanatda Azərbaycanın öz təbii qazı ilə 11-i NATO-nun üzvü, ABŞ-ın müttəfiqi olmaqla 16 ölkənin enerji təhlükəsizliyini təmin etdiyi xüsusi ilə qeyd edildi. Azərbaycanın beynəlxalq enerji təhlükəsizliyində oynadığı rolun qeyd olunması ölkənin qlobal enerji xəritəsində artan əhəmiyyətini bir daha təsdiqlədi. ABŞ ilə bu sahədə əməkdaşlıq həm Avropa və region üçün alternativ enerji marşrutlarının möhkəmlənməsi, həm də Azərbaycanın iqtisadi və geosiyasi mövqeyinin güclənməsi baxımından strateji məna daşıyır. Bu əməkdaşlıq modeli enerji diplomatiyasının iki ölkə münasibətlərində əsas sütunlardan biri olaraq qalacağını göstərir.
Bəyanatda, eyni zamanda, iqtisadiyyat, ticarət və yeni texnologiyalar sahəsində əməkdaşlığın genişləndirilməsi çağırışı Azərbaycan iqtisadiyyatının şaxələndirilməsi siyasəti ilə uzlaşır. ABŞ-ın texnoloji potensialı və investisiya imkanları Azərbaycanın innovasiya yönümlü inkişaf strategiyasına mühüm töhfə verə bilər. Bu isə münasibətlərin yalnız siyasi müstəvidə deyil, həm də iqtisadi modernləşmə kontekstində dərinləşdiyini göstərir.
Regional sülh və sabitlik məsələsinin ön plana çəkilməsi Cənubi Qafqazın mürəkkəb geosiyasi reallıqları ilə bağlıdır. Dövlət başçımız İlham Əliyevin bu mövzuya xüsusi diqqət ayırması Azərbaycanın regionda uzunmüddətli sabitliyin tərəfdarı kimi çıxış etdiyini nümayiş etdirir. ABŞ-ın bu proseslərə dəstək ifadə etməsi isə Vaşinqtonun regionda balanslı və sabit təhlükəsizlik mühitinin formalaşmasında maraqlı olduğunu göstərir.
Vitse-prezident Cey. Di. Vensin mətbuat bəyənatında iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi və qarşılıqlı investisiyaların artırılması ilə bağlı fikirləri ABŞ-ın Azərbaycanı regional iqtisadi tərəfdaş kimi dəyərləndirdiyini göstərir. Təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığa verilən önəm isə qlobal çağırışlar fonunda iki ölkə arasında strateji koordinasiyanın gücləndiyini göstərir.
Enerji, iqtisadiyyat, texnologiya və təhlükəsizlik sahələrində paralel inkişaf edən əməkdaşlıq modeli Azərbaycan və ABŞ arasında çoxşaxəli strateji tərəfdaşlığın əsasını təşkil edir. Bu tərəfdaşlıq həm regional sabitliyə töhfə verən, həm də qlobal çağırışlar fonunda qarşılıqlı maraqlara xidmət edən uzunmüddətli siyasi və iqtisadi platforma kimi çıxış edir.