Xəbərlər
Dövlət Suverenliyi Günü –institusional davamlılığın əsası
Nazimə Şamıyeva
YAP Füzuli rayon təşkilatının sədri
Azərbaycan dövlətçilik tarixinin müasir mərhələsi xalqımızın milli iradəsinin, dövlətçilik ənənələrinin və suverenlik prinsipinin ardıcıl şəkildə möhkəmləndirilməsi ilə səciyyələnir. Dövlət Suverenliyi Günü Azərbaycan Respublikasının öz ərazi bütövlüyü və siyasi müstəqilliyi üzərində tam hakimiyyətini təmin etməsinin, dövlət institutlarının davamlılığının və milli dövlətçilik ideyasının təntənəsinin ifadəsidir. Bu əlamətdar gün dövlət suverenliyinin yalnız hüquqi anlayış deyil, həm də dövlətin mövcudluğunu, milli təhlükəsizliyini, sosial-siyasi sabitliyini və gələcək inkişaf istiqamətlərini müəyyən edən fundamental dəyər olduğunu bir daha nümayiş etdirir.
Suverenlik hər bir dövlətin beynəlxalq münasibətlər sistemində müstəqil subyekt kimi çıxış etməsinin əsas şərtidir. Dövlətin öz ərazisi daxilində ali hakimiyyətə malik olması, daxili və xarici siyasətini müstəqil müəyyənləşdirməsi, milli maraqlarını qoruması və dövlət institutlarının fəaliyyətini təmin etməsi suverenliyin başlıca göstəriciləridir. Azərbaycan xalqının dövlətçilik tarixində bu prinsiplər hər zaman xüsusi əhəmiyyət daşımış, müstəqilliyin qorunması və möhkəmləndirilməsi milli iradənin əsas istiqamətlərindən biri olmuşdur.
Müasir Azərbaycanın dövlətçilik modelinin formalaşmasında Ulu Öndər Heydər Əliyevin müstəsna xidmətləri vardır. Ulu Öndərin siyasi fəaliyyəti Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinin möhkəmləndirilməsi, dövlət idarəçiliyinin əsaslarının yaradılması və milli dövlətçilik institutlarının inkişaf etdirilməsi ilə sıx bağlıdır. Onun müəyyən etdiyi strateji siyasi kurs ölkənin mürəkkəb tarixi mərhələlərdən keçərək sabit və davamlı inkişaf yoluna çıxmasına mühüm zəmin yaratmışdır.
1995-ci ildə qəbul edilmiş Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası dövlət suverenliyinin hüquqi əsaslarını müəyyənləşdirən mühüm tarixi sənəd kimi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Konstitusiyada dövlət hakimiyyətinin mənbəyinin Azərbaycan xalqı olduğu təsbit edilmiş, dövlətin müstəqilliyi, ərazi bütövlüyü və hüquqi əsasları müəyyən olunmuşdur. Bu hüquqi baza Azərbaycan dövlətinin institusional inkişafının və idarəçilik sisteminin möhkəmlənməsinin mühüm dayaqlarından birinə çevrilmişdir.
Azərbaycanın dövlət suverenliyinin təmin olunması uzun və mürəkkəb tarixi prosesin nəticəsidir. Ölkəmizin ərazi bütövlüyünün və suverenliyinin bərpası istiqamətində həyata keçirilən ardıcıl siyasət, güclü dövlət institutlarının formalaşdırılması, iqtisadi potensialın artırılması və müdafiə qabiliyyətinin gücləndirilməsi bu prosesin mühüm tərkib hissələrini təşkil etmişdir.
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən məqsədyönlü siyasət nəticəsində ölkəmizin hərbi, iqtisadi və siyasi potensialı daha da gücləndirilmişdir. 2020-ci ildə Vətən müharibəsində əldə edilmiş tarixi Zəfər Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpası istiqamətində mühüm mərhələ olmuşdur. 2023-cü ilin sentyabrında həyata keçirilmiş lokal xarakterli antiterror tədbirlərindən sonra isə Azərbaycanın suverenliyi ölkənin bütün ərazisində tam təmin edilmişdir.
Bu hadisə Azərbaycan dövlətçilik tarixində xüsusi mərhələ təşkil edir. Dövlət suverenliyinin ölkənin bütün ərazisində bərqərar olması dövlət idarəçiliyinin vahid hüquqi və institusional sistem əsasında həyata keçirilməsi üçün yeni imkanlar yaratmışdır. Bununla Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasının hüquqi qüvvəsinin ölkənin bütün ərazisində təmin olunması, dövlət orqanlarının vahid idarəçilik prinsipləri əsasında fəaliyyət göstərməsi və vətəndaşların hüquq və azadlıqlarının vahid hüquqi məkan daxilində qorunması istiqamətində mühüm tarixi nəticə əldə edilmişdir.
Suverenlik həm də dövlətin institusional davamlılığının əsas təminatlarından biridir. Güclü dövlət yalnız əraziyə nəzarət edən siyasi struktur deyil; o, qanunun aliliyini təmin edən, dövlət idarəçiliyini həyata keçirən, vətəndaşların hüquqlarını qoruyan, iqtisadi və sosial inkişaf üçün şərait yaradan və milli təhlükəsizliyi təmin edən bütöv bir institutlar sistemidir. Bu baxımdan suverenliyin möhkəmləndirilməsi dövlət institutlarının davamlılığının və effektiv fəaliyyətinin təmin olunması ilə birbaşa bağlıdır.
Azərbaycanın son illərdə əldə etdiyi mühüm nailiyyətlər dövlətçilik ənənələrinin yeni mərhələdə inkişaf etdiyini göstərir. Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda həyata keçirilən genişmiqyaslı bərpa və quruculuq layihələri, yeni yaşayış məntəqələrinin salınması, nəqliyyat və infrastruktur layihələrinin reallaşdırılması, əhalinin doğma torpaqlarına qayıdışının təmin edilməsi dövlət suverenliyinin praktiki məzmununu nümayiş etdirən mühüm proseslərdir.
Bu ərazilərdə aparılan quruculuq işləri yalnız fiziki bərpa prosesi kimi qiymətləndirilə bilməz. Burada dövlət idarəçiliyinin, sosial xidmətlərin, təhsil və səhiyyə infrastrukturunun, iqtisadi fəaliyyətin və ictimai həyatın yenidən formalaşdırılması Azərbaycan dövlətinin institusional imkanlarının göstəricisidir. İşğaldan azad edilmiş ərazilərin vahid dövlət idarəçiliyi sisteminə tam inteqrasiyası suverenliyin davamlı və uzunmüddətli xarakter daşımasının mühüm göstəricilərindəndir.
Dövlət Suverenliyi Günü eyni zamanda milli həmrəyliyin və dövlət-vətəndaş münasibətlərinin əhəmiyyətini ön plana çıxarır. Dövlətin suverenliyinin qorunması yalnız dövlət strukturlarının deyil, bütün cəmiyyətin ümumi məsuliyyətidir. Milli maraqların qorunması, qanunlara hörmət, dövlətçilik dəyərlərinə sədaqət, ictimai həmrəylik və vətəndaş məsuliyyəti suverenliyin möhkəmləndirilməsinə xidmət edən əsas amillərdəndir.
Azərbaycan xalqının Vətən müharibəsi və sonrakı tarixi proseslərdə nümayiş etdirdiyi birlik dövlətçilik baxımından xüsusi əhəmiyyətə malikdir. Xalqın və dövlətin vahid məqsəd ətrafında birləşməsi, Azərbaycan Ordusunun göstərdiyi qəhrəmanlıq və dövlət siyasətinin ardıcıllığı ölkənin qarşısında duran strateji məqsədlərin reallaşdırılmasına mühüm töhfə vermişdir.
Bu gün Azərbaycan öz suverenliyini və milli maraqlarını qorumaqla yanaşı, regionda sülh, təhlükəsizlik və əməkdaşlıq mühitinin formalaşdırılması istiqamətində də fəal siyasət həyata keçirir. Dövlət suverenliyinin möhkəm hüquqi və siyasi əsaslara söykənməsi Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemində müstəqil və ardıcıl siyasət yürütməsinə imkan verir.
Dövlət Suverenliyi Gününün qeyd olunması həm də gələcək nəsillərə mühüm mesajdır: dövlət müstəqilliyi və suverenlik tarixi nailiyyət olmaqla yanaşı, daim qorunmalı və möhkəmləndirilməli olan milli sərvətdir. Dövlətçilik ənənələrinin yaşadılması, milli yaddaşın qorunması və gənc nəslin vətənpərvərlik ruhunda tərbiyəsi bu baxımdan mühüm əhəmiyyət kəsb edir.
Bu gün Azərbaycanın qarşısında duran əsas vəzifələrdən biri əldə olunmuş tarixi nailiyyətləri davamlı inkişaf, güclü institutlar, qanunun aliliyi, sosial rifah və milli həmrəyliklə daha da möhkəmləndirməkdir. Suveren dövlətin gücü yalnız onun sərhədlərinin qorunması ilə deyil, həm də vətəndaşlarının dövlətə inamı, institutlarının dayanıqlılığı, iqtisadi potensialı və milli birlik səviyyəsi ilə ölçülür.
Dövlət Suverenliyi Günü Azərbaycanın çoxəsrlik dövlətçilik tarixinin müasir mərhələsində mühüm siyasi və ictimai əhəmiyyət daşıyan tarixdir. Bu gün xalqımızın milli iradəsinin, dövlət müstəqilliyinin, ərazi bütövlüyünün və vahid dövlət idarəçiliyinin təcəssümüdür. Azərbaycanın bütün ərazisində suverenliyinin təmin edilməsi dövlətçilik tariximizdə yeni səhifə açmış, ölkəmizin gələcək inkişafı üçün daha möhkəm siyasi, hüquqi və institusional əsaslar formalaşdırmışdır.
Bu əlamətdar tarix Azərbaycan dövlətinin əbədiyaşarlığının, milli dövlətçilik iradəsinin və gələcəyə inamının rəmzlərindən biri kimi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Suverenliyimiz möhkəm olduqca dövlətimiz güclənəcək, dövlət institutlarımız inkişaf edəcək, milli həmrəyliyimiz daha da möhkəmlənəcək və Azərbaycan qarşısında dayanan strateji hədəflərə inamla irəliləyəcəkdir.
Dövlət Suverenliyi Günü Azərbaycan xalqının dövlətçilik əzmini, milli birliyini və müstəqil dövlət quruculuğuna sarsılmaz bağlılığını ifadə edən mühüm tarix kimi bundan sonra da böyük ehtiram və məsuliyyət hissi ilə qeyd olunacaqdır.