Xəbərlər
Yeni dövrün inkişaf və quruculuq məkanı
Mansur Quliyev
YAP Ağdam rayon təşkilatının sədri
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Naxçıvana səfəri zamanı Azərbaycan Televiziyasına verdiyi müsahibə ölkəmizin qarşısında duran strateji hədəflər, regionda formalaşan yeni reallıqlar və Azərbaycanın təşəbbüsü ilə həyata keçirilən nəhəng nəqliyyat layihələri baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Dövlət başçısının müsahibəsində diqqət çəkdiyi əsas məsələlərdən biri Zəngəzur dəhlizidir. Prezident İlham Əliyevin “Zəngəzur dəhlizinin yaradılması bizim təşəbbüsümüz olub” fikri bu layihənin hansı siyasi baxışın və uzunmüddətli dövlət strategiyasının nəticəsi olduğunu bir daha ortaya qoyur.
Zəngəzur dəhlizi sadəcə bir nəqliyyat xətti deyil. Bu layihə Azərbaycanın əsas hissəsi ilə Naxçıvan Muxtar Respublikası arasında birbaşa bağlantının yaradılması, regionun nəqliyyat xəritəsinin dəyişməsi, Türk dünyası arasında əlaqələrin daha da güclənməsi və Azərbaycanın beynəlxalq tranzit imkanlarının genişlənməsi baxımından xüsusi strateji əhəmiyyət daşıyır.
Azərbaycan uzun illərdir Şərqlə Qərb, Şimalla Cənub arasında mühüm nəqliyyat və logistika qovşağına çevrilmək istiqamətində ardıcıl siyasət həyata keçirir. Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu, Ələt Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı, magistral avtomobil yolları, dəmir yolu infrastrukturu və digər layihələr bu strategiyanın mühüm tərkib hissələridir. Zəngəzur dəhlizinin reallaşması isə həmin nəqliyyat sisteminin imkanlarını daha da genişləndirəcək.
Prezident İlham Əliyev dəfələrlə qeyd edib ki, Azərbaycan dəhlizlərin yaradılmasının təşəbbüskarıdır. Dövlət başçısının fikrincə, müasir dövrdə bağlantı anlayışına yalnız avtomobil və dəmir yolları çərçivəsində deyil, daha geniş aspektdən yanaşmaq lazımdır. Enerji, elektrik və fiber-optik bağlantılar da bu strategiyanın mühüm elementləridir.
Zəngəzur dəhlizinin əhəmiyyətini artıran əsas amillərdən biri onun Azərbaycanın əsas hissəsi ilə Naxçıvan arasında ən qısa və əlverişli bağlantını təmin edəcək olmasıdır. Bu, eyni zamanda, Naxçıvanın iqtisadi və tranzit imkanlarının daha da genişlənməsinə, muxtar respublikanın regionun mühüm logistika mərkəzlərindən birinə çevrilməsinə yeni imkanlar yaradacaq.
Bu baxımdan Zəngəzur dəhlizinin yaradılması həm də Böyük Qayıdış prosesinin və Azərbaycanın regionlarda apardığı genişmiqyaslı quruculuq siyasətinin məntiqi davamıdır. Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda infrastrukturun yenidən qurulması, yeni yolların və dəmir yollarının çəkilməsi, yaşayış məntəqələrinin bərpası Azərbaycanı gələcək regional nəqliyyat sisteminə daha sıx inteqrasiya edir.
Zəngəzur dəhlizi yalnız Azərbaycan üçün deyil, region ölkələri üçün də mühüm iqtisadi imkanlar açır. Dəhlizin fəaliyyəti Ermənistanın da regional nəqliyyat və iqtisadi əlaqələrə daha geniş şəkildə qoşulmasına şərait yarada bilər. Azərbaycan Prezidentinin vurğuladığı kimi, burada əsas məqsəd qarşıdurma deyil, əməkdaşlıq və qarşılıqlı fayda əsasında yeni imkanların yaradılmasıdır.
Bu layihənin daha bir mühüm xüsusiyyəti onun Orta Dəhlizin inkişafına verəcəyi töhfədir. Azərbaycan ərazisindən keçən nəqliyyat marşrutlarının genişlənməsi ölkəmizin Avropa ilə Asiya arasında mühüm tranzit mərkəzi kimi rolunu daha da gücləndirir. Zəngəzur dəhlizi istifadəyə verildikdən sonra Azərbaycan, Naxçıvan, Türkiyə və daha geniş mənada Mərkəzi Asiya ilə Avropa arasında yeni nəqliyyat imkanları formalaşacaq.
Dövlət başçısının siyasətində Azərbaycanın nəqliyyat-logistika imkanlarının artırılması təsadüfi istiqamət deyil. Bu siyasət ölkənin geostrateji mövqeyindən səmərəli istifadə etməyə, iqtisadi imkanları genişləndirməyə və Azərbaycanın beynəlxalq əhəmiyyətli nəqliyyat qovşağı kimi mövqeyini möhkəmləndirməyə hesablanıb. Zəngəzur dəhlizinin yaradılması təşəbbüsünün Azərbaycandan gəlməsi isə bir daha göstərir ki, ölkəmiz regionda baş verən proseslərin yalnız iştirakçısı deyil, həm də yeni reallıqların formalaşdırılmasına təsir göstərən əsas dövlətlərdən biridir.
Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən siyasətin əsas xüsusiyyətlərindən biri strateji məqsədlərin əvvəlcədən müəyyənləşdirilməsi və həmin məqsədlərə mərhələli şəkildə nail olunmasıdır. Bu gün Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı proseslər də məhz belə uzunmüddətli və ardıcıl siyasətin nəticəsi kimi qiymətləndirilməlidir.
Azərbaycanın təşəbbüsü ilə irəli sürülən bu layihə artıq regional gündəliyin mühüm məsələlərindən birinə çevrilib. Qarşıdakı dövrdə Zəngəzur dəhlizinin reallaşması ilə Azərbaycan yalnız öz ərazi bütövlüyünün və Naxçıvanla əlaqələrinin möhkəmlənməsinə deyil, bütövlükdə regionda iqtisadi əməkdaşlığın, nəqliyyat bağlantılarının və qarşılıqlı faydalı tərəfdaşlığın genişlənməsinə mühüm töhfə verəcək.
Bu gün Prezident İlham Əliyevin Naxçıvanda səsləndirdiyi fikirlər bir daha təsdiq edir ki, Zəngəzur dəhlizi Azərbaycanın uzaqgörən dövlət siyasətinin, milli maraqlarının və regionda davamlı sülhə, əməkdaşlığa və iqtisadi inteqrasiyaya xidmət edən təşəbbüslərinin mühüm nəticələrindən biridir.
Zəngəzur dəhlizi Azərbaycanın təşəbbüsüdür və onun reallaşması regionun gələcəyini dəyişdirəcək mühüm layihələrdən biri olacaq. Bu dəhliz həm Azərbaycanın əsas hissəsini Naxçıvanla birləşdirəcək, həm Türk dünyasının nəqliyyat bağlantılarını gücləndirəcək, həm də ölkəmizin Şərqlə Qərb arasında mühüm tranzit mərkəzi kimi mövqeyini daha da möhkəmləndirəcək.