Xəbərlər
İkitərəfli münasibətlərdə yeni strateji inkişaf istiqamətləri
Məşhur Məmmədov
Milli Məclisin deputatı
Aprelin 6-da Prezident İlham Əliyevin Gürcüstana rəsmi səfəri və mətbuata verdiyi bəyanat bir daha göstərdi ki, Azərbaycan-Gürcüstan münasibətləri regionda xüsusi yer tutur və bu əlaqələr təkcə ikitərəfli çərçivə ilə məhdudlaşmır. Prezidentin çıxışında səsləndirilən fikirlər iki ölkə arasında formalaşmış dərin siyasi etimadın, iqtisadi əməkdaşlığın və ortaq strateji maraqların aydın ifadəsi kimi diqqət çəkir.
Səfər çərçivəsində müzakirə olunan məsələlər, verilən mesajlar və vurğulanan prioritetlər göstərir ki, Azərbaycan-Gürcüstan tərəfdaşlığı artıq klassik qonşuluq münasibətlərini aşaraq regional əməkdaşlığın aparıcı modelinə çevrilib. Xüsusilə Cənubi Qafqazda yeni geosiyasi reallıqlar fonunda bu əməkdaşlıq həm sabitlik, həm də inkişaf baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir.
Prezident İlham Əliyevin bəyanatında yer alan məqamlar tarixi dostluq, qarşılıqlı dəstək, iqtisadi dinamika və regional layihələr bu münasibətlərin çoxşaxəli xarakterini ortaya qoyur. Bu baxımdan, səfərin nəticələri və verilən mesajlar Azərbaycan–Gürcüstan əlaqələrinin bugünkü səviyyəsini və gələcək inkişaf perspektivlərini təhlil etmək üçün mühüm əsas yaradır. Ölkə rəhbərinin 2026-cı il aprelin 6-da Gürcüstana səfəri zamanı səsləndirdiyi fikirlər bir daha göstərdi ki, Azərbaycan–Gürcüstan münasibətləri təkcə diplomatik əməkdaşlıq deyil, həm də dərin tarixi köklərə və strateji məzmuna malik olan tərəfdaşlıq modelidir. Bu münasibətlər regionda sabitliyin, iqtisadi inkişafın və təhlükəsizliyin əsas sütunlarından biri kimi çıxış edir.
Prezidentin bəyanatında vurğulanan əsas məqamlar siyasi sabitlik, qarşılıqlı dəstək, iqtisadi əməkdaşlıq və regional təhlükəsizlik əslində iki ölkə arasında formalaşmış çoxşaxəli əlaqələrin mahiyyətini əks etdirir. Bu əlaqələrin ideoloji və siyasi təməli isə hələ Ümummilli Lider Heydər Əliyevin hakimiyyəti dövründə qoyulmuşdur. Tarixə nəzər salsaq, görərik ki, Azərbaycan–Gürcüstan münasibətlərinin bugünkü yüksək səviyyəyə çatması təsadüfi deyil. 1990-cı illərdə Ulu Öndər Heydər Əliyev regionda əməkdaşlıq və qarşılıqlı etimad modelinin əsasını qoydu. Onun uzaqgörən siyasəti nəticəsində iki ölkə arasında yalnız siyasi dialoq deyil, həm də iri iqtisadi və enerji layihələri formalaşdı. Məhz bu strateji baxışın nəticəsi olaraq reallaşan Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəməri və Cənub Qaz Dəhlizi kimi layihələr regionun geoiqtisadi xəritəsini dəyişdirdi. Bu layihələr təkcə Azərbaycan və Gürcüstan üçün deyil, geniş Avrasiya məkanı üçün enerji təhlükəsizliyinin əsas dayaqlarına çevrildi.
Prezident İlham Əliyevin bəyanatında xüsusi yer tutan məsələlərdən biri də qarşılıqlı siyasi dəstəkdir. Azərbaycan və Gürcüstan beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində daim bir-birinin suverenliyini və ərazi bütövlüyünü dəstəkləyir. Bu amil regionda etimad mühitinin qorunmasında mühüm rol oynayır. Gürcüstanda mövcud olan siyasi sabitlik və iqtisadi inkişaf modeli Azərbaycan tərəfindən yüksək qiymətləndirilir. Eyni zamanda, Azərbaycan da regionda sabitliyin təmin olunmasına töhfə verən əsas aktorlardan biridir. Bu qarşılıqlı yanaşma münasibətləri daha da möhkəmləndirir. İki ölkə arasında iqtisadi əlaqələr dinamik şəkildə inkişaf edir. Ticarət dövriyyəsinin artması və qarşılıqlı investisiyaların genişlənməsi bunu açıq şəkildə göstərir. Azərbaycan tərəfindən Gürcüstan iqtisadiyyatına qoyulan milyardlarla dollarlıq sərmayə bu əməkdaşlığın real nəticəsidir.
Gürcüstanda mövcud olan əlverişli investisiya mühiti Azərbaycan biznes dairələri üçün cəlbedici olaraq qalır. Eyni zamanda, tərəflər artıq üçüncü ölkələrdə birgə investisiya layihələrinin həyata keçirilməsi imkanlarını da nəzərdən keçirirlər ki, bu da münasibətlərin yeni mərhələyə keçdiyini göstərir. Cənubi Qafqazda formalaşan yeni geosiyasi vəziyyət Azərbaycan–Gürcüstan əməkdaşlığının əhəmiyyətini daha da artırır. Prezident İlham Əliyevin qeyd etdiyi kimi, region artıq münaqişə məkanından əməkdaşlıq platformasına çevrilməkdədir. Bu kontekstdə Gürcüstanın vasitəçi və tranzit ölkə kimi rolu xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan ilə Ermənistan arasında iqtisadi əlaqələrin Gürcüstan üzərindən həyata keçirilməsi regionda etimadın və qarşılıqlı asılılığın artmasına xidmət edir.
Azərbaycanın enerji resurslarının dünya bazarlarına çıxarılmasında Gürcüstan əsas tranzit ölkədir. Bu gün Azərbaycan qazının ixrac olunduğu ölkələrin sayı artmaqdadır və bu ixracın başlanğıc nöqtəsi məhz Gürcüstandır. Bununla yanaşı, Orta Dəhliz layihəsi Azərbaycan və Gürcüstanı Avropa ilə Asiya arasında əsas logistika körpüsünə çevirir. Nəqliyyat infrastrukturunun genişləndirilməsi istiqamətində aparılan işlər bu dəhlizin gələcək əhəmiyyətini daha da artırır. Azərbaycan–Gürcüstan münasibətləri bu gün region üçün nümunəvi əməkdaşlıq modelidir. Bu model qarşılıqlı hörmət, etimad və ortaq maraqlar üzərində qurulub. Ümummilli Lider Heydər Əliyev tərəfindən əsası qoyulan bu siyasət Prezident İlham Əliyev tərəfindən uğurla davam etdirilir və yeni məzmunla zənginləşdirilir. Mövcud reallıqlar göstərir ki, Azərbaycan və Gürcüstan bundan sonra da regionda sabitliyin, inkişafın və əməkdaşlığın aparıcı qüvvələri kimi çıxış edəcəklər. Bu strateji tərəfdaşlıq yalnız iki ölkənin deyil, bütövlükdə Cənubi Qafqazın gələcəyini müəyyən edən əsas amillərdən biridir.